Profesor na Internacionalnom univerzitetu u Sarajevu Jahja Muhasilović je, kao uvodničar na današnjoj sesiji “Kruga 99” o temi “Građansko između težnji i realpolitičkih otpora”, izjavio da Bosna i Hercegovina, ni u svojoj srednjovjekovnoj, ni u modernoj historiji, nije ostala imuna na dva procesa – integracije i dezintegracije.
– Iako se priroda tih procesa kroz vrijeme mijenjala, a i karakter i ideja za koju su se oni koji su bili za integraciju Bosne i Hercegovine borili i oni koji su pokušavali da je dezintegriraju se vremenom mijenjalo, međutim, suština i bit su ostali sve vrijeme isti. To su dvije osnovne dinamike koje more Bosnu i Hercegovinu – ona integrativnog karaktera, odnosno ona koja se bori za građansku državu i ona dezintegrativna – ocijenio je Muhasilović.
Dodao je da je ona koja se bori za dezintegraciju Bosne i Hercegovine kroz svoju historiju, pa i danas, uvijek bila sačinjena od silnica koje su dolazile izvana i koje su potpomagale silnice koje se nalaze unutar samog teritorija, odnosno granica u modernom smislu Bosne i Hercegovine.
– Prepoznajemo u modernom periodu dvije osnovne silnice koje pokušavaju da razore, odnosno da dezintegrišu Bosnu i Hercegovinu i one su oslikane danas u politikama koje dolaze iz Beograda i Zagreba. Iako cijeli taj proces dezintegracije BiH, odnosno te silnice, nisu isključivo vezane samo za susjede Bosne i Hercegovine, već one imaju svoju potporu i šire – smatra Muhasilović.
Po njegovim riječima, pitanje integracije, odnosno dezintegracije Bosne i Hercegovine, odnosno građanskog koncepta i svih onih koncepata koji se bore protiv građanske BiH, osim što je nacionalno i regionalno pitanje, ono je i geopolitičko pitanje koje opterećuje Bosnu i Hercegovinu.
– Tako da, de facto, od nezavisnosti BiH, odnosno od referenduma za nezavisnost BiH, osim u regiji, prepoznajemo i u svijetu određene silnice koje nisu bile zainteresirane da BiH preživi kao teritorijalno integrisana. Integrisana u kulturološkom smislu, integrisana u ustavnom smislu, u političkom i svakom drugom smislu – kazao je Muhasilović.
Dodao je da jedan od osnovnih problema zašto se Bosna i Hercegovina i danas bori protiv ovih silnica koje pokušavaju da je dezintegrišu i koje imaju nažalost, efektivno gledano na terenu, snage koje to mogu da urade, “jedan od osnovnih razloga zašto je to tako je upravo nepostojanje strateškog i taktičkog djelovanja od strane onih koji se trude da Bosnu i Hercegovinu ipak integrišu kao normalnu građansku državu”.
– Ponekada sile koje nasrću na BiH, koje pokušavaju da je dezintegrišu, su bolje organizirane, imaju više novca, imaju jasno strateško djelovanje i niz efektivnijih taktičkih djelovanja nasuprot onih koji pokušavaju da očuvaju BiH kao cjelovitu, odnosno da BiH zaživi kao normalna moderna nacionalna država sa građanskim konceptom, gdje svaki pojedinac, svaki građanin ima jednako pravo glasa bez obzira na svoju etnokonfesionalnu pripadnost – naveo je Muhasilović.
Po njegovim riječima, ni sam koncept građanske države, odnosno građanski koncept, nije u koliziji sa etnokonfesionalnim, odnosno bilo kakvim kulturološkim pripadnostima bilo kojeg od naroda u Bosni i Hercegovini, niti to znači bilo kakav štetni oblik unitarizma koji bi eventualno izbrisao te etnokonfesionalne razlike između naroda u Bosni i Hercegovini.
